Szamanka od umarlaków - Martyna Raduchowska, czyli z półki od córki

Wznowienie obu tomów cyklu o szamance od umarlaków to po prostu strzał w dziesiątkę, podobnie jak w przypadku Marty Kisiel. Zapotrzebowanie na tego typu książki jest bardzo duże, a potem krążą gdzieś za jakieś horrendalne ceny po aukcjach i robi się dramat. A wystarczyło poczekać. I to jak ładnie wydane. Z ilustracjami (nie ukrywam, że lubię, choć to coraz rzadsze na rynku i nie wiem czemu traktowane jako dodatek jedynie do literatury popularnej wśród młodzieży). Tom pierwszy wszedł mi bardzo gładko, zabrałem się od razu za drugi, więc wrażenia pewnie niedługo.
Zaczyna się dość lightowo - młoda dziewczyna, które rodzice to szanowana rodzina czarodziejów, chce za wszelką cenę wyrwać się z domu i rozpocząć życie na własną rękę. Nigdy nie przejawiała żadnych zdolności magicznych, więc jest czarną owcą w rodzinie, ale i tak rodzicom mogłoby przyjść do głowy na przykład wydanie jej za jakiegoś czarodzieja i oczekiwanie, że przynajmniej przedłuży linię wielkiego rodu. Nawet gdy dowiedzieli się o jej planach studiowania psychologii w odległym Wrocławiu, zaczęli knuć jakiś dziwny plan, że na miejscu "zaopiekuje się" nią i jej edukacją ciotka - na pewno zrobi to lepiej niż jakaś tam uczelnia.

Wszystkie pieniądze świata, czyli zmiany na lepsze, ale to i tak za mało

No to do końca tygodnia postaram się napisać już o wszystkich nominowanych do Oscarów i ze spokojem będę mógł na jakiś czas odpuścić sobie ganianie do kina, znowu traktując to jako wyjątkowe święto (a nie fundując sobie kilka seansów dziennie).
A dziś film, który powinien zdobyć jakąś nagrodę specjalną. Po raz pierwszy chyba dokonano takiego cudu, że z gotowego filmu usunięto wszystkie sceny z jakimś aktorem i nagrano je zupełnie od nowa z innym.

Możemy zastanawiać się czy to nie był lepszy wybór (moim zdaniem był - Christopher Plummer jest dużo bardziej autentyczny, nie musiano go aż tak bardzo "robić"), ale za samą decyzję Ridley Scott powinien dostać jakąś nagrodę - np. za poprawność polityczną (albo hipokryzję, bo dobrze sobie policzył ile będzie go kosztować gdy widz odwróci się od produkcji). Szczerze mówić niewiele jednak te decyzje zmieniły dla samego filmu. Nie sprawiły bowiem, że będzie on dla widza...

Kochanek. Nieznany romans Marii Skłodowskiej-Curie, czyli namiętność, szaleństwo, szczęście

Kontynuujmy jeszcze wątek Skłodowskiej. Sięgając po "Kochanka", miałem trochę obaw, że to będzie fabularyzowane romansidło, w którym po prostu ktoś wziął sobie na warsztat postać historyczną, a potem wokół niej opowiada jakąś zmyśloną historię. Ale nie. Irene Frain włożyła kawał dokumentalnej roboty, by to o czym opowiada jak najbardziej udowodnić. Sięga po zapiski, słynne notesy Marii z odnotowanymi wydatkami, listy, zachowane zdjęcia i dokumenty, jeździ w miejsca, w których słynna noblistka mieszkała, do kamienicy gdzie wraz z kochankiem wynajmowała mieszkanie. Dzięki temu to wszystko nabiera dla nas jakichś realnych kształtów, emocji, lepiej rozumiemy jej emocje. To nie był kaprys starszej już pani, wdowy po słynnym naukowcu, która postanowiła rozbić małżeństwo dużo młodszego mężczyzny. Choćby tak to przedstawiała prasa, niewiele było w tym prawdy, a Irene Frain pokazuje nam również kulisy całej afery, która miała zniszczyć Skłodowską.

Skłodowska. Radium Girl, czyli matka, Polka, feministka

Maria Skłodowska-Curie. Kobieta legenda, symbol, powód do dumy. Pomnik. A Teatr Papahema chciałby ją z tego pomnika trochę ściągnąć. A może raczej zapytać nas wszystkich o to czemu ten pomnik ma wyglądać tak, a nie inaczej. Ich przedstawienie bazuje na biografii i znaleźć tu można większość najbardziej znanych faktów o naszej słynnej noblistce, ale sposób w jaki o nich opowiadają na scenie aktorzy, jest dość daleki od sztywnego życiorysu. Każdy etap życia Marii stanowi okazję nie tylko do zmiany konwencji gry, zabawy w poszukiwanie nowych pomysłów, ale i do zadania widzom ciekawych pytań.
Czy gdyby młodziutka Skłodowska miała więcej szczęścia i z obiektem swoich uczuć mogła założyć rodzinę w Polsce, to czy kiedykolwiek doczekalibyśmy się jakichkolwiek jej odkryć naukowych? A może ten wybór między rodziną i karierą, edukacją wciąż wisi niczym wyrzut sumienia nad kobietami? Dokonanie takiej decyzji pewnie nie przekreśla szczęścia osobistego, ale w oczach świata często jest właśnie tak postrzegane - coś musisz stracić, z czegoś zrezygnować. A przecież Maria jeszcze wielokrotnie udowodni swoim życiem, że potrafi poświęcić bardzo wiele dla osiągnięcia jakichś celów - nawet własne zdrowie, nie zważając na rady i opinię publiczną. Pewnie bolało ją nie raz to co powtarzano o niej za jej plecami, ale to jedynie bardziej mobilizowało do kolejnych wysiłków.

W ułamku sekundy, czyli wróg w twoim sercu

Zostawmy na chwilę nominacje do Oscarów, a przyjrzyjmy się filmowi, który zdobył statuetkę Złotego Globa za film zagraniczny. Niemiecka produkcja wchodzi w ten weekend do kin i z czystym sumieniem można ją rekomendować miłośnikom dobrego kina. Fatih Akin stworzył film, który mimo dość mało skomplikowanej historii, zmusza do refleksji, zadziwiająco aktualny. Opowiada nam nie tylko o demonach nacjonalizmu jakie panoszą się po Europie, wirusie nienawiści jaki ogarnia i zaślepia ludzi, ale pokazuje również to jak wielką pustkę pozostawia po sobie każdy akt agresji. Państwo choćby nie wiem jak głośno wyrażało oburzenie, czasem jest kompletnie bezradne w swojej chęci zaprowadzenia sprawiedliwości. Zresztą jaka kara powinna być adekwatna za odebranie życia? Z premedytacją przeprowadzony zamach, którego celem jest nie tylko śmierć, ale i niesienie bólu, strachu, aby wszyscy ci, którzy nie są "swoi", bali się i wynieśli się z "naszego" kraju.

Fartowny pech - Olga Rudnicka, czyli i po coś tu przyjeżdżał

Mimo że w ostatnich tygodniach znowu złapałem trochę "wiatru w żagle" z czytaniem, to muszę przyznać, że najlepiej mi idą rzeczy leciutkie, nieskomplikowane. Ot w sam raz, nawet gdy wracasz koło północy do domu i oczy się kleją. Na przykład Olga Rudnicka. Kilka godzin zabawy i masz poczucie, iż może nie było to coś super oryginalnego, to jednak sprawiło sporo frajdy. Przypominała mi się nieśmiertelna Joanna Chmielewska i jej pomysły na budowanie fabuły. Pewnie "Fartowny pech" bardzo by jej przypasował. Wrzucenie bohaterów, którym niewiele w życiu się udaje, w gęstą akcję gdzie brani są za zupełnie kogoś innego, obserwowanie jak się z tego wyplączą, w dodatku zachowując czyste ręce, co w półświatku raczej jest wyjątkiem - czyż taka komedia pomyłek w połączeniu z kryminalną intrygą nie wydaje się Wam znajoma?
Wszystko zaczyna się od tego, że Gianni, nieuchwytny dla policji spec od brudnej roboty działający na całym świecie, postanawia wpaść na chwilę do ojczyzny. Rzadko przyjmuje zlecenia z Polski, nie chce sobie tu bruździć, bo może zamarzy mu się kiedyś spokojna emerytura, skoro jednak może połączyć krótki urlop, odwiedziny brata i jeszcze przy okazji coś zarobić, to czemu nie?

Kształt wody, czyli tym razem bardziej pięknie niż strasznie

Guillermo Del Toro dotąd kojarzony był z klimatycznymi filmami grozy, okazuje się jednak, że chyba największy jak dotąd sukces osiągnie filmem, który jak dla mnie jest dość nijaki. Nie no, jest ładny, ale nie ma w nim nic co by zapierało dech, sprawiało, że się przestraszysz, zapamiętasz seans wyjątkowo. To kolorowa baśń o pięknej i bestii, doprawiona szczyptą kina napięcia (zmagania wywiadów w trakcie zimnej wojny), historia miłości między wyrzutkami. Ona nie czuje się akceptowana bo posługuje się jedynie językiem migowym, a on traktowany jest jedynie jako obiekt doświadczalny, nikt nawet nie próbuje się z nimi porozumiewać. Wokół nich jeszcze garstka innych, którzy mają jakieś odruchy serca, choć zwykle dostają za to w życiu po głowie.

Górnicy.pl - Karolina Macios, czyli szczęść Boże ludziom pracy

Od kilku tygodni na Discovery Channel emituje ciekawy serial dokumentalny (6 odcinków) pt. Górnicy.pl, a jego świetnym uzupełnieniem będzie książka wydana przez wydawnictwo Insignis. Film zawsze rządzi się swoimi prawami, nie ma dużo czasu na pogaduchy, bardziej liczy się obraz, który musi być dla widza interesujący. Chyba właśnie stąd od początku pojawił się też pomysł na to, by dotrzeć do wszystkich bohaterów, którzy występują w serialu i poświęcić im trochę więcej czasu, spisać wszystko to, na co nie było być może czasu przed kamerę. Dzięki temu mamy siedem historii, opowiadających nie tylko o tym jak wygląda współcześnie praca na kopalni, ale o wszystkich blaskach i cieniach tego zawodu.
Karolina Macios podobnie jak ekipa filmowa towarzyszy górnikom w ich codziennych obowiązkach, próbuje wczuć się w tę niesamowitą atmosferę jaka panuje pod ziemią. Wysoka temperatura, wilgotność, pył, mniejsza ilość tlenu, hałas, wymagana nieustanna uważność i dokładność w tym co się robi, ryzyko wypadków jakie towarzyszy im prawie każdego dnia, to ich chleb powszedni. Mimo ciężkich warunków i zarobków, które już wcale nie są tak wspaniałe jak kiedyś, większość z nich przejmuje ten zawód już jako kolejne pokolenie i czuje się mocno związana z pracą na kopalni. Ile w tym osobistej fascynacji, a ile wyrachowania, bo to robota pewna i możliwość szybszej emerytury? Te rozmowy są pełne nie tylko anegdot i opisów codzienności, ale i szczerych, pełnych pokory historii o lęku, błędach i stracie. Każdy bowiem kto pracuje na dole, prędzej czy później zetknie się z jakąś trudną sytuacją - stąd tyle czasu i miejsca poświęca się na ćwiczenia, próby przewidywania różnych kłopotów, pilnowanie procedur.

Uciekaj, czyli rodzice na pewno cię polubią

Gdyby nie to, że ten film znalazł się na liście nominowanych do Oscarów, jakoś kompletnie umknął by mojej uwadze. Tymczasem (choć z samą nominacją można by dyskutować) miło zaskakuje przejściem od czegoś co wydaje się nudnym podglądaniem pary młodych ludzi, do zakręconego horroru i czarnej komedii.
Sielankowa wizyta u rodziców dziewczyny od początku trochę niepokoiła Chrisa, zwłaszcza gdy zorientował się, że ukochana "zapomniała" poinformować ich o kolorze jego skóry. Rose zapewnia go jednak, że starzy są tolerancyjni, otwarci i nie będą robić żadnych problemów. I rzeczywiście tak jest. To co może wydawać się dziwne, niepokojące, wskazuje raczej na jakąś paranoję chłopaka niż na realne zagrożenie. A może jednak jest coś na rzeczy? Jego kumpel od początku ostrzega, że przerobią go tam w niewolnika seksualnego, wypiorą mózg albo po prostu zjedzą niczym przysmak.

Człowiek, który widział więcej - Eric-Emmanuel Schmitt, czyli kto tam siedzi ci na ramieniu

Zamach terrorystyczny w niewielkim belgijskim miasteczku, którego sprawcą jest muzułmański terrorysta, a ofiarami jest kilkanaście niewinnych ofiar uczestniczących w pogrzebie, w kościele przy rynku. Po takim początku można by się zastanawiać czy Eric-Emmanuel Schmitt postanowił napisać thriller sensacyjny lub też ważną polityczno-społeczną diagnozę problemów dzisiejszej Europy rozdartej między obawami i odruchami miłosierdzia. Nic jednak się nie zmieniło. Słynny dramatopisarz nadal bawi się głównie w filozoficzne i religijne dysputy, na różne sposoby analizuje wolną wolę człowieka, nie przejmując się specjalnie jego rasą, narodowością i wyznaniem. Żeby było zabawniej jako autorytet, który ma pomóc głównemu bohaterowi w znalezieniu odpowiedzi na różne pytania, umieszcza... sam siebie - słynnego pisarza. Ten trochę żartobliwy pomysł, jak się potem okazuje, rozbudowany jeszcze bardziej w finale powieści, może wydawać się ciut przesadzony, pozbawiony skromności, ale w ciekawy sposób zmienia nasz sposób patrzenia, interpretowania całej historii.

Lady Bird, czyli wyrwać się gdzieś daleko

Koleżanka dobrze podsumowała ten film: to zadziwiające, że sprawy tak normalne, zwyczajne życie i problemy, uznane zostały przez Amerykanów za coś wyjątkowego. Ewidentnie jednak jest tam jakiś powrót do zainteresowanie się prowincją, perspektywą mieszkańców małych miasteczek, z dala od dużych ośrodków, stanów, które dotąd raczej nie znajdowały się w centrum uwagi. Taki jest oczywiście "Trzy Billboardy...", któremu mocno kibicuję, ale "Lady Bird", choć nie ma może w sobie tej siły, wydaje się tak pełen ciepła, tak sympatyczny, a jednocześnie bardzo prawdziwy, że również chciałby, aby został zauważony. Może przynajmniej za obie role kobiece? Gdyby nie świetne Saoirse Ronan i Laurie Metcalf, jako filmowe córka i matka, być może nie docenialibyśmy tego scenariusza i filmu. Zagrały kapitalnie i dzięki temu tak mocno angażujemy w ten obraz nasze emocje.

Mock, czyli pierwsze koty za płoty

Tyle lat czytelnicy książek Marka Krajewskiego, którzy pokochali atmosferę jego kryminałów i ich bohatera Eberharda Mocka, marzyli o ekranizacji. I pewnie przyjdzie nam trochę jeszcze poczekać, ale mamy oto namiastkę tego co mogłoby wyjść z takiego połączenia, czyli teatr telewizji. Namiastkę, bo nie ukrywajmy, że u Krajewskiego bardzo liczy się również samo miasto, tętniące życiem, nie tylko dniem, ale i nocą, choć w inny sposób. Tego ze względu na fundusze i przyjęte rozwiązania teraz pokazać się nie dało. Ale generalnie nie jest źle i pierwsza próba może da zielone światło dla innych projektów?
Brawa na pewno należą się za pomysł - czarno białe zdjęcia, ale przełamane chwilami kolorem, trochę klimat noir, raczej budowanie napięcia i oczekiwanie, niż pościgi i akcja. Niezła jest również obsada - sprawdza się bardzo dobrze Szymon Warszawski, a i pozostali wypadają dobrze. Ciekawie rozegrano pewne symboliczne nawiązania do współczesności (np. czarny powóz, choć dobrze, że nie ma tego za dużo). Ci którzy znają fabułę powieści (przypomnijmy, że to powrót Mocka, czyli te nowsze tytuły, które cofają się do wczesnych lat jego służby w policji), myślę, że nie będą rozczarowani.

Księżyc Jowisza, czyli grzesznik i jego prywatny mesjasz

Mimo ciekawej warstwy wizualnej, film jednego z bardziej znanych reżyserów węgierskich, Kornéla Mundruczó, jakoś specjalnie mnie nie zachwycił. Może dlatego, że nie do końca wiadomo co tak naprawdę chciał on opowiedzieć swoim filmem. Miesza realizm z metafizyką, sprawy społeczne z kinem sensacyjnym i z całego tego poplątania widz wychodzi dziwnie pomieszany. Czarne, białe, dobre, złe, wszystko się rozmywa i już nie wiesz o co tak naprawdę chodzi.
Najlepszy jest wątek główny z dość cynicznym i chciwym lekarzem, który nie omija żadnej okazji do tego, by zdobyć trochę kasy. Współpracuje z władzami zaglądając do obozów dla uchodźców, ale nawet nie po to by leczyć, ale by za łapówki załatwiać im miejsce w normalnym szpitalu, skąd mogą już swobodnie uciec i wtopić się w tłum. Byle uzyskać szansę na wyjście z obozu, na to by wyruszyć dalej lub znaleźć jakąś szansę na zbudowanie sobie przyszłości. Nie jest to jednak wcale takie proste, by interpretować ten film jako obronę praw tych ludzi do normalnego życia - niby widzimy cały koszmar, który ich dotyka: ile ich ginie przy przekraczaniu granic, jak strzela sie do nich jak do kaczek, ich determinację i beznadzieję, gdy utkną za drutami, ale Mundruczó w finale wcale nie boi się powtarzać stereotypowych sądów na ich temat, pokazując ich jako bezlitosnych samobójców.